Nepravilnost krvarenja kod ovulacionih ciklusa

uterus
uterus

Ovulaciona krvarenja

Kod njih se između dvije uzastopne menstruacije umeće još jedno krvarenje koje dolazi baš u vrijeme ovulacije. U takvim slučajevima bolesnica se obraća ljekaru sa žalbom da na svake dvije nedelje dobija menstruaciju. Krvarenja mogu biti:

  • oskudna ili
  • oblilna kada se teÅ¡ko razlikuju od prave menstruacije (pseudopolimenoreja).

Od pravih menstruacija ova krvarenja se razlikuju i odsustvom menstrualnih tegoba. Pojava ovakvih krvarenja objašnjava se naglim i prevelikim padom nivoa estrogena u krvi u vrijeme ovulacije, što dovodi do dezintegracije endometrijuma praćene izlivanjem krvi. Dijagnoza se postavlja na osnovu podataka dobijenih anamnezom i potvrđuje se endometrijalnom biopsijom i pregledom krivulje bazalne temperature.

  • U slučajevima oskudnog i kratkotrajnog krvarenja, gdje se krv samo „pokaže” u vrijeme ovulacije, ženi treba objasniti o čemu je riječ i to je dovoljno. Druga terapija nije potrebna.
  • Bolesnicama sa obilnim krvarenjem koje traje nekoliko dana, u terapiji od nekoliko ciklusa treba davati od 10-tog do 16-tog dana po 2,5 mg stilbestrola, ili izazvati 3-4 četiri vjeÅ¡tačka ciklusa. Po isteku takve terapije menstruacioni ciklusi često se normalizuju.

Polimenoreja

Polimenoreja je u stvari ciklično krvarenje i predstavlja učestale menstruacije sa menstruacionim ciklusom u trajanju od 21 – 24 dana. Skraćenje ciklusa se deÅ¡ava na račun proliferacione faze, jer je trajanje sekrecione faze prilično konstantno i iznosi 14±2 dana. Treba samo znati da kod izvjesnih žena dužina trajanja ciklusa i normalno iznosi 21 dan. Zbog toga, u takvim slučajevima nije potrebno nikakvo liječenje. Kod osoba kod kojih su ciklusi kraći, preduzima se hormonsko liječenje kojim se produžuje razmak između pojedinih perioda. Ukoliko je proliferaciona faza ciklusa skraćena, to se postiže produženjem patoloÅ¡ki skraćene faze prolifcracije davanjem estrogena nekoliko dana prije ovulacije. Na ovaj način pomjera se ovulacija za nekoliko dana, produžuje se faza proliferacije, a time i menstruacioni ciklusi. Terapija se sprovodi nekoliko mjeseci. Isto se postiže i naizmjeničnim davanjem estrogena i progesterona da bi se stvorili vjeÅ¡tački anovulatomi ciklusi. Ako je, pak, uzrok polimenoreje suviÅ¡e kratka sekreciona faza, onda se terapija sprovodi davanjem progesterona u drugoj fazi ciklusa ili, takode, izazivanjem vjeÅ¡tačkih ciklusa nekoliko mjeseci.

Oligomenoreja

Oligomenoreja ne spada u metroragije, već u grupu poremećaja menstruacionog ciklusa. Ona u stvari predstavlja redovno krvarenje iz materice s intervalom dužim od 35 dana, a kraćim od tri mjeseca. Ima žena koje kroz cjeli generativni period imaju rijetke, a ponekad i oskudne menstruacije, ali im to ne smeta da ostaju bremenite i da rađaju, što znači da kod njih postoje, iako ne u uobičajenom broju, normalne ovulacije. Žene sa takvom oligomenorejom nemaju potrebu ni za kakvim liječenjem. U mnogim slučajevima oligomenoreja se javlja u generativnoj fazi kao prolazan, privremeni fenomen posle izvjesnog perioda normalnih menstruacionih ciklusa. U takvoj situaciji oligomenoreja je poslijedica hormonskih poremećaja u nivou hipotalamus hipofiza ovarijum i otklanja se, ako je to potrebno, supstitucijonom terapijom, posle ustanovljavanja uzroka.

Hipomenoreja

Hipomenoreja, kao i oligomenoreja, ne pripada grupi poremećaja koji su obuhvaćeni nazivom metroragije, već spada u grupu poremećaja menstruacionih ciklusa. Ona, u stvari, predstavlja stanje kada se menstruacije javljaju u redovnim vremenskim razmacima, ali su kratkotrajne ili oskudne po količini. Takve menstruacije traju samo 1 do 2 dana ili nekoliko sati, a količina izgubljene krvi je minimalna. Ovi poremećaji često se javljaju kod organskih oštećenja endometrijuma načinjenih bilo pretjerano grubom kiretažom ili nastalim patološkim procesom na njemu (TBC endometrijuma). Do hipomenoreje mogu takode da dovedu i srasline endometrijuma sa djelimičnom obliteracijom materične šupljine (Ašermanov sindrom). Hipomenoreja izazvana hormonskim poremećajem znatno je rjeđa. Ovaj poremećaj obično ne zahteva naročito liječenje, a ako se pokaže da je terapija ipak potrebna, treba pronaći uzrok hipomenoreje i nastojati da se on otkloni.

Hipermenoreja

Hipermenoreja je po trajanju duže, a po količini obilnije krvarenje od normalne menstruacije. Dijagnozu hipermenoreje nije lako postaviti jer su trajanje menstruacije i količina izgubljene krvi  i normalno u izvesnoj mjeri različiti kod raznih osoba, te je i ocjena o tome relativna. Ipak, trajanje menstruacije duže od 7 dana i gubitak krvi veći od 150 ml može se smatrati nenormalnim. U doba pune polne zrelosti i pred klimakterijumom treba prvo izvrÅ¡iti eksplorativnu kiretažu. Ona ovde ima i dijagnostički i terapijski značaj. Mikroskopski pregled endometrijuma otkriva stanje sluznice materice. Pregledom sluznice materice često se nađe izvjesna „nezrelost endometrijuma”, koja potiče ili od nedovoljne funkcije žutog tjela, ili od smanjene osetljivosti endometrijuma na progesteron. Skidanje sluznice materice kod velikog broja bolesnica može da djeluje kao podsticaj za liječenje, bilo da je riječ o ženama u generativnom periodu ili u doba prije klimakterijuma. Kod mnogih od njih se posle kiretaže stanje toliko poboljÅ¡a da nije potrebna nikakva dalja terapija. Ukoliko se pokaže da je liječenje ipak potrebno, onda se želi da se njime pojača progesteronsko dejstvo na endometrijum. Zbog toga se na 4 dana prije očekivane menstruacije intramuskularno daje bolesnici 50 mg progesterona. Ovu terapiju treba ponoviti u tri do četiri naredna ciklusa. U iste svrhe može se koristiti enovid, sintetski progestin, u dozi od 10 mg dnevno od 17. do 24. dana ciklusa. Ponekad liječenje treba sprovoditi privremenom supresijom prednjeg režnja hipofize, Å¡to se postiže davanjem 10 mg enovida, provere ili nekog drugog sintetskog progestina od 5. do 24. dana ciklusa, 3 do 4 mjeseca. Za to vrijeme smanjuje se lučenje gonadostimulina i izazivaju vjeÅ¡tačka menstrualna krvarenja. Po prestanku terapije obično se hormonski status žene uredi, te se hipermenoreja poboljÅ¡a. U slučaju profuznog krvarenja, ako se isključe drugi uzroci hipermenoreje i endometrijalnom biopÅ¡ijom utvrdi da je krvarenje iz sekretornog endometrijuma, bolesnici treba intramuskularno dati 100 mg progesterona, poslije čega će krvarenje prestati. Bolesnicu treba upozoriti da će se krvarenje poslije 2 do 6 dana ponoviti i biti prilično obilno. Umjesto progesterona može se dati neki od sintetskih progestina, 4 do 5 dana po 20 do 30 mg. Krvarenje će i ovde prestali u toku 24 časa, ali će se, kao i poslije progesterona, nekoliko dana kasnije ponoviti. Posle toga, suzbija se dejstvo prednjeg režnja hipofize i 3 do 4 mjeseca izazivaju vjeÅ¡tački ciklusi. Ako terapija ne da željene rezultate, vrÅ¡i se eksplorativna kiretaža.

Predmenstrualno krvarenje

Kod ovog poremećaja, nekoliko dana prije početka prve menstruacije dolazi do neznatnog krvarenja iz materice, koje nekim ženama ne čini naročite smetnje, dok ga druge teško podnose. Ovakva pojava može da se ponekad vidi i pri postojanju submukoznih mioma na materici. Međutim, mnogo se češće sreće kod hormonskih poremećaja, koje karakteriše nagao pad progesterona prije pojave menstruacije. Kolebanje ili postepen pad nivoa luteohormona i drugih ovarijalnih steroida dovodi do prevremene destrukcije endometrijuma, praćene oskudnim krvarenjem prije početka prave menstruacije. Insuficijencija žutog tjela praćena je nedovoljnom zrelošću endometrijuma, što se konstatuje mikroskopskim pregledom materične sluznice. Kod većine žena ovo stanje ne izaziva smetnje, te liječenje i nije potrebno. Kod drugih, kod kojih su tegobe izraženije, sprovodi se terapija progesteronom pri kraju sekretome faze ciklusa, kad se i ispoljava insuficijencija žutog tjela. Obično se daje neki od sintetskih progestina od 20. do 25. dana ciklusa, po 5 mg dnevno (enovid, provera, norlutin). U iste svrhe može da se koristi depo progesterona ili neki od preparata progestina (delalutin), dati u sredini ciklusa.

Nepravilna deskvamacija endometrijuma

U toku normalnih menstruacija sekretorao promjenjena materična sluznica deskvamiše se uz istovremeno obnavljanje njenih dubokih slojeva. Pri kraju menstruacije cjelokupni sekretomi endometrijum zamenjen je novim, veoma tankim slojem, koji pokriva unutrašnju površinu materice. Kompletan ovaj proces završi se do prestanka menstrualnog krvarenja. Dešava se, međutim, da se kod nekih žena deskvamacija endometrijuma vrši nesistematski i neujednačeno, tako da se materična sluznica ne skine i ne zameni za uobičajeno vrijeme, te se krvarenje nenormalno dugo produžuje. Ako se pri kraju menstruacije uradi eksplorativna kiretaža, vidjeće se na istom histološkom preparatu istovremeno različite faze: deskvamacija, regeneracija i proliferacija. Smatra se da do nepravilne deskvamacije endometrijuma dovodi nenormalno produžena funkcija, žutog tjela, što potvrđuje i nalaz pregnandiola u mokraći žene za vreme menstrualnog krvarenja, kada ga inače nema. Ovome je svakako uzrok zakašnjela regresija žutog tijela. Smatra se da ova rijetka pojava može biti razlog obilnih i produženih krvarenja koja se kod nekih žena javljaju u prvim menstruacijama poslije porođaja ili pobačaja.

Nepravilnost krvarenja kod ovulacionih ciklusa 3.00/5, (60.00%), 2
  • Share on Tumblr