Metabolizam bilirubina

metabolizam bilirubina

metabolizam bilirubina

Pri desteukciji eritrocita osloba─Ĺa se hemoglobin (slobodan hemoglobin), koji se odmah ve┼że za bijelan─Źevinu plazme -┬á haptoglobin. Komplex hemoglobin + haptoglobin im veliku molekulsku masu i zato ne mo┼że da pro─Ĺe kroz glomerulski filtar. Samo vrlo jaki i nagli metaboli─Źki poreme─çaji osloba─Ĺaju toliko Hb, da ga ni haptoglobini plazme┬á ne mogu vezati, ve─ç Hb prolazi glomerulski filtar i javlja se hemoglobinurija.

U fizi─Źkim uslovima Hb oslobo─Ĺen iz eritrocita, ne sti┼że u plazmu, jer ga RES (jetra, slezina, kosna sr┼ż, limfni ─Źvorovi) odmah prihvate.

  • Hb se razla┼że na: hem + globin
  • od hema se odvoji Fe i ostaje protoporfrin
  • protoporfirin otvara lanac pirolskih jezgara, ovaj lanac predstavlja bilirubin (┼żu─Źni pigment)

Bilirubin je u plazmi vezan za albumine, koji ga transportuju u jetru, gdje se odvija od albumina. U jetri se bilirubin konjuguje sa glukuronskom kiselinom i tako konjugovan se izlu─Źuje u ┼żu─Ź. Nekonjugovan bilirubin nije rastvoran u H2O, ve─ç u mastima. Vezan za albumine seruma ne mo┼że da pro─Ĺe kroz bubre┼żni filtat, pa ga ne─çe biti u mokra─çi. Konjugovani bilirubin je rastvotljiv u H2O; mo┼że biti izlu─Źen urinom. U zavr┼ínom dijelu ileuma, bilirubin se pod dejstvom bakterija osloba─Ĺa glukuronske kiseline i prelazi u urobilinogen. Jedan njegov dio se izlu─Źi stolicom, a ve─çi dio se ponovo apsorbuje i vra─ça u jetru. Ovaj urobilinogen jetra ponovo pretvara u bilirubin i izlu─Źuje u ┼żu─Ź. To je enterohepati─Źka cirkulacija urobilinogena.

PODIJELA ┼ŻUTICE PREMA NA─îINU NASTANKA

Razlikujemo se 3 tipa:

HEMOLITI─îKI IKTERUS

  • Nastaje uslijed prekomijerne razgradnje eritrocita
  • Jetra nije sposobna da konjuguje i u ┼żu─Ź izlu─Źi sav stvoreni bilirubin.
  • Raste nekonjugovani bilirubin (indirektni)
  • U urinu ne─çe biti bilirubina, dok je urobilinogen pove─çan ┬ş
  • U stolici je ┬şkoli─Źina ┼żu─Źnih boja pove─çana; hiperholi─Źna stolica

OPSTRUKCIJSKI IKTERUS

  • Nastaje uslijed mehani─Źke prepreke u ┼żu─Źnim putevima (kamen, tumor, Ca pankreasa)
  • Pove─çan Pa u ┼żu─Źnim putevima dovodi do prodiranja ┼żu─Źi┬á preko limfnih prostora jetre u ductus thotacicus,┬á pa u sistemski krvotok
  • Jetra dugo zadr┼żava konjugacionu funkciju, konjugovani bilirubin se izlu─Źuje urinom
  • U urinu koli─Źina urobilinogena postepeno opada, da bi sasvim nestao, a urin je taman kao pivo
  • Stolica je hipoholi─Źna, da bi postala sasvim bijela (aholi─Źna)

PARENHIMATOZNI IKTERUS

  • Nastaje kod o┼íte─çenja parenhim jetre (hepatitis, ciroza, lijekovi)
  • Hepatocit nije u stanju da┬á konjuguje svu koli─Źinu prispijelog bilirubina, tako da su┬á u krvi ┬ş i konjugovani i nekonjugovani bilirubin
  • U urinu je ┬ş konjugovani bilirubin, a vremenom se pojavljuje i urobilinogen
  • Stolica je hipoholi─Źna, a vremenom postaje normoholi─Źna

NAPOMENA: u krvi se bilirubin odre─Ĺuje van der Bergovom reakcijom. Pri tome se konjugovani bilirubin naziva i direktnim (jer se odmah prikazuje), a nekonjugovani je indirektni (jer se on dobija oduzimanjem od ukupnog bilirubina: direktni + indirektni = ukupni)

DIFERENCIJALNO DJAGNOSTI─îKI:

PARAMETAR HEMOLITI─îKA PARENHIMATOZ. OPSTRUKCIJSKA
Konjugovan (krv) ┬ş ┬ş
Nekonjugovan (krv) ┬ş┬ş
Bilirubin u urinu Konjugovani ┬ş ┬ş
Urobilinogen ┬ş ┬ş /
Stolica Hiperholi─Źna Hipoholi─Źna Aholi─Źna

 

  • ┼żutica je hiperbilirubinemija koja se vidi pregledom
  • Holestaza je redukcija protoka ┼żu─Źi
  • Gilbertov sy: porast bilirubina zbog poreme─çaja njegovog prihvatanja na nivou hepatocita

LABORATORIJSKI NALAZI U HEPATOLOGIJI

Testovi za bilirubin

  • bilirubin u serumu
  • bilirubin u urinu
  • ┼żu─Źne kiseline
BILIRUBIN:
  • u acc bolestima porast bilirubina je neva┼żan, jer brzo prestaje
  • u chr bolestima du┼żi i znatan porast je va┼żan
  • stalno visoke vrijednosti=hepati─Źka opstrukcija
  • porast indirektnog=hemoliza
  • u ┼żutici, porast bilirubina , pra─çen je porastom AP, GAMA GT

Testovi za hepatocelularno oštećenje

  • AST, ALT
  • SGOT, SGPT
  • LDH

TRANSAMINAZE:

  • Najvi┼íe rastu u acc virusnom hepatitisu;
  • umijereno rastu u manje izra┼żenoj nekrozi jetre (chr hepatitisi, neaktivne ciroze);
  • mali porast prati gojaznost, masnu jetru, alkohol, bilijarnu opstrukciju
  • SGPT je specifi─Źna za oboljenja jetre (SGOT raste i u bolestima mi┼íi─ça i u infarktu miokarda)
  • Postojanje prepreke oticanju ┼żu─Źi
  • alkalna fosfataza (AP)
  • GAMA glutamil transferaza
  • AP:najvi┼íe raste u biljijarnoj opstrukciji, primarnim i metastatskim tumorima jetre, holestazi zbog lijekova, infektivnoj mononukleozi, bilijarnoj cirozi
  • GAMA GT: raste u gotovo svim oboljenjima jetre, posebno u alkoholnom oboljenju; u intrahepati─Źkoj holestazi i metastatskim tumorima jetre

Sintetska funcija jetre

  • albumini
  • serumski proteini = elektroforeza
  • protrombinsko
  • parcijalno tromboplastinsko vrijeme
  • ALBUMIN: u odmakloj bolesti jetre uobi─Źajen je pad vrijednosti
Metabolizam bilirubina 2.67/5, (53.33%), 3
  • Share on Tumblr

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>