GASTRITIS

GASTRITIS

Gastritis je upalno oboljenje sluznice zeluca.

- Dokaz postojanja gastritisa moguc je iskljucivo histološki,nakon biopsije,dok endoskopski nalaz moze samo upucivati na gastritis ,a sam po sebi je nedovoljan za postavljanje dijagnoze.

- Topografske osobine gastritisa mogle su se uočiti tek nakon uvodenja ciljane biopsije u toku gastroskopije.

Zahvaljujući primjeni višestrukim seriskim stepeničastih diopsija duz stijenke zelucu moglo se potvrditi da postoje dva osnovna tipa gastritisa:

1. Fandični gastritis, corpus gastritis ili gastritis A koji je lokalizovan na mukozi korpusa sa ili bez intestinalne metaplazije ili tip I.

2. Gastritis tipa II ili antrum gastritis sa pilorokardijalnom ekspanziom duz male krivine.

- Na osnovu duzine trajanja i toka bolesti ,zatim diagnostickih metoda,najlakša podjela gastritisa je na :

1. Akutni gastritis

2. Hronični gastritis

Imamo i endoskopsku podjelu gastritisa ( sidney ) :

1. Eruthematosni eksudativni gastritis

2. Endoskopski ravni erozivni gastritis

3. Endoskopski gastritis sa atrofiom

4. Endoskopski hemoragični gastritis

5. Endoskopski uzdignuti erozivni gastritis

6. Endoskopski enterogastrični refluks – gastritis

7. Endoskopski rugalni hiperplastični gastritis

AKUTNI GASTRITIS

Etiologija i patogeneza

Etiologija i patogeneza je česta pojava,čiji je najčešći uzročnik helicobacter pylori.

Infekcija ovom bakterijom moze biti udruzena sa unošenjem alkohola, pretjeranom količinom hrane, hranom unijeti alergeni, razni lijekovi (salicilati,butazolidin,

sulfonamidi, digitalis, antibiotici dr. )

Uzrok mogu biti i endogeni činioci, kao što su infekcije hematogenim putem ( crijevni tifus, difterija, grip, šarlah ) i intoksikacije ( uremija i dr. )

Klinička slika :

Akutni gastritis naglo počinje i traje nekoliko dana.pojavljuju se simptomi: gadenje, povraćanje, abdominalni bol koji moze trajati nekoliko dana, apetit je slab i postoji odvratnost prema hrani.

Objektivnim pregledom nalazimo suh i oblozen jezik, bol na pritisak u epigastrimu i FOETER EX ORE.

Usljed povračanja moze doći do kratkotrajne dehidratacije i gubljenja elektrolita.

Gastritis izazvan korozivnim sredstvima ( esencija i NaOH – kamena soda ) stvara teške komplikacije – parigastritis i difuzni peritonitis.

Ako je unijeta manja količina korozivnog sredstva i bolesnik prezivi intoksikaciju, sluznica zeluca ostaće oštećena i nastaje hronični gastritis.

Dijagnoza i diferencijalna dijagnoza:

Pri postavljanju dijagnoze uvijek treba isključiti mogućnost akutnog apendicitisa , holecistitis i nefrolitijazu.

Dijagnoza se postavlja izolaciom uzročnika tj.helicobacter pylori.

Patološke promjene u zelucu utvrduju se gastroskopijom, dok fizikalni nalaz nema neki znacaj.Mogu se koristiti neke biohemijske i dr.metode.

Terapija :

Antibiotska terapija protiv helicobacter pylori.

Zatim u terapiji moze posluziti lavaza zeluca mlakom vodompreko nazo – gastrične sonde, zatim se daje kamilica u toku jednog do tri dana radi suzbijanja gadenja i da bi se povratio apetit.

Nakon smirivanja tegoba prelazi se na lakšu hranu.

HRONIČNI GASTRITIS

[singlepic=29,320,240,watermark,left]Etiologija i patogeneza

Hronični gastritis je upalno oboljenje sluznice zeluca.Izazivači su mnogobrojni, a patogeneza je nejasna.Najčešći uzročnik je helicobacter pylori.

Hronični gastritis moze biti direktni nastavak akutnog gastritisa, ali ga mogu izazvati i drugi faktori kao što je dugotrajna upotreba jako začinjenih, toplih ili hladnih jela, zestokih pića, kahve, gutanje sekreta iz gnojnih zarišta gornjih partija, a takode uzrok moze biti i pušenje.Uzrik mogu biti i nutritivni alergeni i duza upotreba odredenih lijekova.

Danas postoji sve više dokaza da u nastanku hroničnog gastritisa imaju ulogu nasledni faktori kao i imuni procesi.

O imunom karakteru govori nalaz antitjela u krvi protiv parijetalnih stanica ,unutarnjeg faktora i autoantitjela u zeludačnom soku protiv stanica sluznice zeluca, te što se javlja kod oboljenja koja su imunog porijekla.

Upalni proces moze biti difuzan ili lokalizovan na pojedine dijelove zeluca ( antrum,korpus ) ili ograničen na manju zonu – zonalni gastritis.

Prema patološkom nalazu Hronični gastritis se moze podijeliti u četiri vrste:

1. Hronični superficijalni gastritis

2. Hronični gastritis sa parcijalnom atrofiom

3. Hronični atrofični gastritis

4. Atrfija zeluca ili gastrična amilija

Radi jednostavnijeg pristupa hroničnom gastritisu ovo oboljenje se danas dijeli :

1. Erozivno – hemoragični gastritis

2. Neerozivni hronični specifični gastritis

3. Neerozivni hronični nespecifični gastritis

Erozivno – hemoragični gastritis :

Pacijenti sa ovom vrstom vrstom gastritisa mogu biti asimptomatski i mogu biti praćeni dispnejom ili krvarenjem iz gornjeg GIT-a,što se diagnosticira endoskopijom koja pokazuje subepitelinske hemoragije i erozije.Uzroci su obično alkohol, nesteroidni antireumatici i fiziološki stres koji je nastao zbog neke teške akutne bolesti ili operacije ( stress – gastritis ).

Faktori rizika za nastanak ovog oboljenja mogu biti trauma, opekotine, hipotenzija, oštećenja C/NS-a,koagulopatija, sepsa, mehanička ventilacija renalna ili jetrena insuficijencija,kao i kombinovana multiorganska insuficijencija.Krvavljenja se javljaju kod manje od 6 % pacienata

Neerozivni nespecifični gastritis:

Teško se moze diagnosticirati samo endoskopskim metodama, pa se koristi kombinacija biopsije i endoskopskog nalaza.

Klinička slika

U hroničnom gastritisu simptomi su neznatni i nekarak teristični čak i u tezim oblicima.

Bolesnici se obično zale na TUP, difuzan epigastrični bol koji se pojačava nakon jela, naročito nakon obilnog obroka, zbog širenja zapaljenjem izmjenjenog zeludačnog zida.

Javlja se gadenje , nadimanje, punoća i to naročito posle jela.

Apetit je promjenjiv, nekad postoji osjećaj gladi i bolesnik podnosi svaku hranu, pa zatim dolazi do promjena u apetitu gdje ga privlači npr.začinjena ili slana hrana i td.

Javlja se gorušica i podrigivanje,crijeva se prazne nepravilno, javlja se proliv ili zatvor.Lica bolesnika posle jela su uzarena.

Moze se javiti krvarenje.

Jezik je oblozen i na udarnu palpaciju javlja se « bućkanje « u abdomenu.

Dijagnoza :

Dijagnoza se postavlja u prvom redu izolaciom helicobacter pyloari.

Najsigurni je endoskopski pregled,kao i biopsija sluznice zeluca gdje gledamo očuvanost lamine, prodor limfocita iz površnih u dublje slojeve, intenzitet redukcije zlijezdanih formacija.

Po nekim autorima vazan je KAYOV test ( max.histaminski test )jer se njim provjerava sekrelisko stanje svih parietalnih stanica.

- Radi se biohemiska diagnostika BAO i MAO koja omogućuje razliku atrofije zeluca od drugih oblikahroničnoh gastritisa.

- Imunološki se mogu naći antitjela protiv parietalnih stanica.

Terapija :

Preporučuje se umjerena fizička aktivnost,dobro kuhano meso,meko kuhana jaja,svjez sir,pasirano povrće i voće.Treba imati u vidu individualnu podnošljivost hrane.

Najvaznije je kako bolesnik jede,a ne šta jede.

Pored raznovrsnosti , obroci treba da su maleni i češći.Iz hrane treba izbaciti začine, kahvu, čaj i alkohol.Normalno pored svega treba uključiti terapiju protiv helicobacter pylori koja je najvaznija.Liječenje je dugo i uporno.

Potrebna je povremena gastroskopija.

Autoimuni gastritis

Pored ova predhodna dva gastritisa veoma je vazno spomenuti i autoimuni gastritis.

Perniciozna anemija je jedan autoimuni gestritis koji zahvata fundus i korpus zeluca iz čega proizilazi ahlorhidria i malapsorpcija B-12 vitamina.Antitijela Parijetalnih stanica protiv H+K+-ATP-aze nadena su kod više od 90 % zahvaćenih pacijenata.Histološko ispitivanje fundičkih zlijezda pokazuje atrofiju , intestinalnu metaplaziju i minimalne znake upale.

Rizik za adenokarcinom , iako osjetno povećan ,jeste u principu previše naglašen.Achlorhidria vodi do objašnjive hipergastrinemije (serumski gastrin veći od

1.000 pg/mlit.),zbog gubitka inhibicije zelučanih stanica.

Hiprplazija ECL stanica je uobičajena i pripisuje se hipergastrinemiji .

Do 5 % zahvaćenih pacijenata moze razviti male ( ispod 1 cm. ) multicentrične zelučane karcinoidne tumore.Većina ovih tumora su benigni, dok mali procenat specijalno većih od 2 cm.mogu metastazirati.Regresija ovih malih tumora je zapazena nakon antrektomije sa nastankom hiperga strinemije.Endoskopija sa biopsijom je opravdana u pacijenata sa pernicioznom anemijom u vrijeme inicijalnog dijagnosticiranja uz praćenje pacijenata sa displastičnim promjenama u zelucu ili nadenim malim karcinoidnim tumorima.

GASTRITIS 1.00/5, (20.00%), 1
Don't be shellfish...Share on FacebookShare on TumblrTweet about this on TwitterShare on LinkedInShare on Google+